HostServ ve vHost: IRC'de Özel Host Adı Kullanmak

IRC'de bir kullanıcının whois bilgisine baktığınızda genellikle "ayse!kullanici@xx-123-45.saglayici.com" gibi bir adres görürsünüz. Bu adres, kullanıcının internet sağlayıcısını ve bazen bulunduğu bölgeyi ortaya koyar. Modern ağlar bu bilgiyi korumak için cloak adı verilen otomatik host gizleme kullanır. HostServ ise bir adım öteye geçer: Kullanıcılara "ayse.uye.ornekag.net" veya "gelistirici.proje.org" gibi okunabilir, özel bir host adı atamanıza olanak tanır. Bu özel adrese vhost (virtual host, sanal host) denir.

vHost Ne İşe Yarar?

• Gizlilik: Gerçek host'unuz yerine vhost'unuz görünür.
• Kimlik ve aidiyet: Bir projenin geliştiricileri, ağın gönüllüleri veya bir topluluğun üyeleri ortak bir host deseniyle tanınabilir.
• Güvenilir maske: vhost hesabınıza bağlı olduğu için kanal yöneticileri ban veya erişim listesinde bu maskeyi güvenle kullanabilir.
• Estetik: Birçok kullanıcı için kişisel bir vhost, IRC'deki kimliğin bir parçasıdır.

vHost ve Cloak Arasındaki Fark

Özellik	Cloak	vHost
Kim uygular?	IRC sunucusu, otomatik	HostServ, talep veya atama ile
Görünüm	Karıştırılmış karakterler	Okunabilir bir ad
Herkese uygulanır mı?	Genellikle evet	Yalnızca vhost alanlara
Hesaba bağlı mı?	Hayır (IP'ye dayalı)	Evet

Cloak'ın nasıl çalıştığını UnrealIRCd cloaking yazımızda anlattık. vHost, cloak'ın yerini almaz; ikisi birlikte çalışır. vHost'unuzu etkinleştirmediğiniz sürece cloak'lı host'unuz görünmeye devam eder.

vHost Talep Etmek

Birçok ağda kullanıcılar HostServ'den vhost talep edebilir:

/hs REQUEST ayse.uye.ornekag.net
/msg HostServ REQUEST ayse.uye.ornekag.net

Talep, ağın operatörlerine iletilir ve onaylandığında size bildirim gelir. Onay süreci ağdan ağa değişir; bazı ağlar talepleri birkaç saat içinde değerlendirir, bazıları yalnızca belirli kurallara uyan talepleri kabul eder. Talep etmeden önce ağın vhost kurallarını okuyun.

Bazı ağlar ise talep sistemi kullanmaz; vhost'ları yalnızca belirli rollere (gönüllüler, proje üyeleri) operatörler doğrudan atar.

vHost'u Etkinleştirmek ve Kapatmak

vHost'unuz onaylandıktan sonra çoğu ağda NickServ'e her girişinizde otomatik olarak etkinleşir. Elle etkinleştirmek veya kapatmak için:

/hs ON
/hs OFF

OFF komutu vhost'unuzu geçici olarak kapatır ve cloak'lı host'unuza dönersiniz. vHost'unuzun etkin olup olmadığını /whois kendinickiniz ile kontrol edebilirsiniz.

Operatörler için HostServ Komutları

Ağ operatörleri HostServ'i şu komutlarla yönetir:

/hs SET Ayse ayse.uye.ornekag.net
/hs DEL Ayse
/hs LIST
/hs WAITING
/hs ACTIVATE Ayse
/hs REJECT Ayse Kurallara uygun değil

Komut	Ne yapar?
SET	Bir kullanıcıya doğrudan vhost atar
DEL	Bir kullanıcının vhost'unu siler
LIST	Atanmış vhost'ları listeler
WAITING	Onay bekleyen talepleri listeler
ACTIVATE	Bir talebi onaylar
REJECT	Bir talebi reddeder

Bazı sürümlerde ayrıca bir vhost'u bir hesabın bütün gruplanmış nicklerine uygulayan SETALL gibi komutlar bulunur. Komut adları Anope ve Atheme arasında farklılık gösterebilir; /hs HELP ile kontrol edin. Operatör yetkileri için services oper yetkileri yazımıza bakın.

vHost Kuralları

Ağlar genellikle vhost'lar için kurallar belirler:

• Gerçek kurum veya alan adlarını taklit etmek yasaktır: "admin.ornekag.net", "polis.gov.tr" veya başkasına ait bir alan adı içeren vhost'lar reddedilir.
• Ağ yetkililerini taklit etmek yasaktır: Operatör veya yönetici izlenimi veren vhost'lar kabul edilmez.
• Uygunsuz içerik yasaktır: Hakaret, müstehcenlik veya nefret içeren ifadeler reddedilir.
• Alan adı biçimi: vhost'lar genellikle noktalarla ayrılmış ve geçerli karakterlerden oluşan bir biçimde olmalıdır.
• Değişiklik sıklığı: Bazı ağlar vhost değişikliklerini belirli aralıklarla sınırlar.

Gizlilik Açısından vHost

vHost, diğer kullanıcıların gördüğü bilgiyi değiştirir, ama bazı sınırlamaları vardır:

• Operatörler gerçek adresinizi görebilir. Ağın kötüye kullanımla mücadele edebilmesi için bu gereklidir.
• Giriş öncesi pencere: vHost genellikle NickServ'e giriş yaptıktan sonra uygulanır. Kanallara girişten önce giriş yapmazsanız, kısa bir süre cloak'lı veya gerçek host'unuz görünebilir. SASL kullanmak bu pencereyi kapatır; ayrıntılar services SASL yazımızda.
• DCC bağlantıları: DCC, doğrudan bağlantı kurduğu için gerçek IP adresinizi karşı tarafa açar. Bkz. IRC DCC.

Kanal Yöneticileri için vHost

Kanal yöneticileri için vhost'lar büyük kolaylık sağlar. Bir kullanıcının vhost'u hesabına bağlı olduğu için *!*@ayse.uye.ornekag.net gibi bir maske, o kullanıcıyı güvenilir şekilde tanımlar. Bu maskeyi Eggdrop'un kullanıcı listesine veya ChanServ'in AKICK listesine eklemek, dinamik IP adreslerine göre çok daha istikrarlıdır. Ancak vhost'un yalnızca giriş yapıldığında uygulandığını unutmayın; kullanıcı giriş yapmadan bağlanırsa farklı bir host'la görünür.

Sık Yapılan Hatalar

Yeni kullanıcıların en sık yaptığı hata, kurallara aykırı bir vhost talep edip neden reddedildiğini anlamamaktır. Talepten önce ağın kurallarını okumak ve sade, kişisel bir vhost seçmek onay şansını artırır. İkinci sık hata, vhost'un her zaman etkin olduğunu varsaymaktır; giriş yapılmadan kanallara girildiğinde gerçek host görünebilir. Üçüncüsü ise vhost'u tam anonimlik sanmaktır; vhost yalnızca diğer kullanıcılara karşı bir perdedir.

Gerçek Bir Senaryo

Bir açık kaynak projesi, IRC'deki geliştiricilerinin kolayca tanınmasını istiyor. Proje ağın yöneticileriyle görüşüyor ve geliştiricilere "nick.gelistirici.proje.org" biçiminde vhost atanmasında anlaşıyor. Operatörler HostServ SET komutuyla vhost'ları atıyor. Artık proje kanalındaki kullanıcılar, bir sorunun cevabını kimin resmi geliştirici olarak verdiğini whois bilgisinden anlayabiliyor ve kanal yöneticileri bu maskeyi erişim listesinde kullanabiliyor.

vHost Seçerken Nelere Dikkat Etmeli?

İyi bir vhost kısa, okunabilir ve uzun süre kullanmaktan rahatsız olmayacağınız bir ifade olmalıdır. Gerçek adınızı veya kişisel bilgilerinizi içeren bir vhost, gizlilik amacına ters düşer; nickinize veya topluluktaki rolünüze dayanan bir ad daha uygundur. Ağın belirlediği alt alan deseni varsa ona uyun, örneğin "nick.uye.ornekag.net" gibi. Sık sık vhost değiştirmek, kanal yöneticilerinin erişim listelerinde ve ban maskelerinde size göre yaptığı ayarları bozabilir; bu yüzden bir kez seçtiğiniz vhost'u uzun süre kullanmak hem sizin hem de kanal yöneticilerinin işini kolaylaştırır.

Sonuç

HostServ ve vhost'lar, IRC'de gizliliği artıran ve kimliği güçlendiren araçlardır. Ağınızın kurallarına uygun bir vhost talep edin, SASL ile giriş yaparak vhost'unuzun bağlantı anından itibaren uygulanmasını sağlayın ve vhost'un tam anonimlik sağlamadığını unutmayın. Kanallara services tarafından yönetilen botlar atamak için sıradaki rehberimiz BotServ kullanımı.