mIRC Loglama Addonu: Sohbet Kayıtlarını Düzenli Tutmak

IRC'de geçen bir konuşmayı sonradan hatırlamak gerekebilir: Birinin verdiği bir komut, bir toplantıda alınan karar, bir sorunun çözümü, bir bağlantı. mIRC loglama, bu kayıtları tutmanın yoludur. mIRC'in kendi loglama özelliği oldukça yeteneklidir; log addon'ları ise arama, arşivleme ve görüntüleme gibi ek kolaylıklar sunar.

Yerleşik Loglama

mIRC'in ayarlarında loglama bölümü, neyin kaydedileceğini ve nasıl adlandırılacağını belirlemenizi sağlar. Yapılandırılabilen temel şeyler:

• Hangi pencereler loglanacak: Kanallar, özel mesajlar, durum penceresi, DCC sohbetleri ayrı ayrı seçilebilir.
• Dosya adlandırma: Kanal adı, ağ adı ve tarih bilgisini dosya adına katmak.
• Zaman damgası: Her satırın başına saat yazmak.
• Tarih bazlı ayırma: Her gün için yeni dosya oluşturmak.
• Yeniden açıldığında devam etme: Pencere kapanıp açıldığında aynı dosyaya eklemek.

Bu ayarlar çoğu ihtiyacı karşılar ve script yazmanıza gerek bırakmaz.

Dosya Düzeni

Log dosyalarının adlandırması, sonradan aradığınızı bulmanızı belirleyen en önemli ayrıntıdır. Ağ adı, kanal adı ve tarih içeren bir adlandırma, yüzlerce dosya arasında doğru dosyayı anında bulmanızı sağlar.

Tarih bazlı ayırma özellikle önemlidir: Bütün kayıtları tek bir dosyada tutmak, dosyanın zamanla yüzlerce megabayta ulaşmasına ve açılmasının imkânsız hâle gelmesine yol açar. Her gün veya her ay için ayrı dosya oluşturmak, hem dosya boyutlarını makul tutar hem de belirli bir tarihe ait kaydı bulmayı kolaylaştırır.

Ağ adını da dosya adına katmak, aynı adı taşıyan kanalların farklı ağlarda karışmasını önler. İki farklı ağda aynı adda kanal bulunması hiç de nadir değildir.

Addon'ların Sunduğu Ek Özellikler

Log arama: Bütün log dosyalarında arama yapıp sonuçları bir pencerede gösteren addon'lar, mIRC'in en eksik özelliğini tamamlar. Belirli bir nickin geçtiği satırları, bir tarih aralığındaki konuşmaları veya bir anahtar kelimeyi bulmak böylece kolaylaşır.

Arşivleme: Eski logları sıkıştırıp arşive almak ve belirli bir süreden eskileri silmek. Disk alanını korur ve gizliliğe saygı gösterir.

Log görüntüleyici: Log dosyalarını renklendirmiş ve biçimlendirilmiş hâlde bir pencerede gösteren araçlar. Ham metin dosyasını okumaktan daha konforludur.

Seçici loglama: Yalnızca belirli kanalları veya belirli kullanıcıları loglamak. mIRC'in kendi ayarları pencere bazında çalışır; daha ince filtreler için script gerekir.

İstatistik üretme: Log dosyalarını işleyerek en aktif kullanıcıları, yoğun saatleri ve kelime sıklıklarını gösteren raporlar. Bkz. mIRC istatistik addonu.

Otomatik yedekleme: Logları düzenli olarak başka bir konuma kopyalamak.

Loglarda Arama

Log addon'u kurmadan da aramak mümkündür: İşletim sisteminizin dosya arama araçları veya bir metin editörünün klasör içinde arama özelliği çoğu işi görür. Ancak IRC loglarına özgü bir arama aracı, sonuçları bağlamıyla birlikte göstermesi ve tarih filtresi sunması açısından daha kullanışlıdır.

Kendi arama scriptinizi yazmak da mümkündür: Log klasöründeki dosyaları tarayıp aradığınız metni içeren satırları bir özel pencerede listeleyen bir script, dosya işlemleri ve pencere yönetimini bir arada kullanmanızı gerektiren iyi bir projedir. Bkz. mIRC dosya işlemleri ve mIRC özel pencereler.

Disk Alanı Yönetimi

Loglar sessizce büyür. Kalabalık kanallarda bulunan ve yıllarca IRC kullanan biri, farkında olmadan gigabaytlarca log biriktirebilir.

Yönetim önerileri:

• Saklama süresi belirleyin: İhtiyacınız olan süreyi düşünün. Çoğu kullanıcı için birkaç ay yeterlidir.
• Eski logları sıkıştırın: Metin dosyaları çok iyi sıkışır; arşivleme ciddi yer kazandırır.
• Gereksiz kanalları loglamayın: Çok kalabalık ve içeriğini hiç geri dönüp okumayacağınız kanalları log dışında tutun.
• Düzenli kontrol edin: Log klasörünüzün boyutunu ara sıra kontrol etmek sürprizleri önler.

Gizlilik ve Etik

Log tutmak, başkalarının yazdıklarını saklamak demektir. Bu bir sorumluluk getirir ve IRC topluluğunda bu konuda yerleşik beklentiler vardır.

Kendi kayıtlarınız: Kişisel kullanım için log tutmak yaygın ve kabul görmüş bir pratiktir. Çoğu IRC kullanıcısı, konuşmalarının karşı tarafta kaydedilebileceğini bilir.

Paylaşmak: Bir log kaydını başkalarıyla paylaşmak farklı bir konudur. Özel bir konuşmayı izinsiz paylaşmak güven ihlalidir. Kanal konuşmalarını paylaşmak daha az hassastır ama yine de bağlamdan kopuk alıntılar yanlış anlaşılmalara yol açabilir.

Yayımlamak: Kanal loglarını bir web sitesinde yayımlamak, kanal üyelerinin bilgisi ve rızası olmadan yapılmamalıdır. Birçok kanal bu konuda açık kural koyar.

Hassas bilgiler: Loglarınız özel mesajlarda paylaşılan parolaları, kişisel bilgileri ve services komutlarını içerebilir. Log dosyalarınızı başkalarının erişemeyeceği şekilde saklayın ve asla olduğu gibi paylaşmayın.

Saklama süresi: Kişisel verileri gereğinden uzun tutmamak, hem etik hem de pratik bir ilkedir.

Services tarafında loglama konusu için services log izleme yazımıza bakabilirsiniz.

Log Biçimi ve Araçlar

mIRC'in log biçimi, zaman damgası ve mesaj içeriğinden oluşan basit bir metin biçimidir. Bu basitlik, logları başka araçlarla işlemeyi kolaylaştırır: İstatistik üreten programlar, arama araçları ve kendi scriptleriniz bu dosyaları rahatça okuyabilir.

Zaman damgası biçimini ayarlarken sıralamaya uygun bir biçim seçmek faydalıdır: Yıl, ay, gün sırasındaki tarihler alfabetik olarak da doğru sıralanır.

Gerçek Bir Senaryo

Bir kullanıcı, yıllardır IRC kullanıyor ve bütün kanalları tek bir log dosyasına kaydediyor. Bir gün altı ay önce bir kanalda paylaşılan bir çözümü bulması gerekiyor. Dosya iki yüz megabayt ve metin editörü açmakta zorlanıyor; açıldığında ise aradığı satırı bulmak için binlerce sonuç arasında geziniyor. Bu deneyimden sonra loglama ayarlarını değiştiriyor: Her kanal ve her gün için ayrı dosya, dosya adında ağ ve tarih, zaman damgası açık. Ayrıca bir yıldan eski logları sıkıştırıp arşive alıyor. Bir sonraki aramasında aradığı satırı saniyeler içinde buluyor.

Sonuç

Loglama, IRC'de geçmişe dönüp bakmanın tek yoludur. mIRC'in yerleşik ayarları çoğu ihtiyacı karşılar: Tarih ve kanal bazlı dosya adlandırma kullanın, zaman damgasını açın, gereksiz kanalları log dışında tutun, eski logları arşivleyin ve en önemlisi başkalarının yazdıklarını saklamanın sorumluluğunu unutmayın. Yazmayı hızlandıran bir araç için sıradaki rehberimiz mIRC nick tamamlama addonu.